Lực lượng Thủy Quân Lục Chiến việt nam Cộng Hòa có nguồn gốc từ thời kỳ Pháp thuộc. Năm 1949, theo Thỏa mong Pháp-Việt, lực lượng vũ trang của chính phủ đất nước Việt phái mạnh sẽ bao hàm lực lượng hải quân, với tổ chức triển khai và đào tạo và giảng dạy do phía thủy quân Pháp đảm nhiệm. Năm 1951, Pháp đề xuất phương án cải tiến và phát triển Hải quân Việt Nam, từ đó sẽ thành lập hai sư đoàn hải quân, bởi Pháp chỉ huy. Tháng 3 năm 1952, sắc đẹp lệnh số 2 của Đế chế Pháp xác nhận xác lập hải quân Việt Nam. Cho tới năm sau, nhị sư đoàn thủy quân được thiết lập.<1>

Năm 1953, cơ quan chính phủ Pháp cùng Việt Nam gật đầu tăng Lục quân lên 57 tiểu đoàn khinh bộ binh, đảm nhiệm nhiệm vụ tấn công. Các chiến dịch này mở rộng ra cả vùng duyên hải của Việt Nam, phải việc mở rộng hải quân cũng khá được xét đến. Trong những khi việc các đội giang thuyền phải nằm dưới sự chỉ đạo của Lục quân hay thủy quân còn không được định đoạt, thì phó Đô đốc Pháp Auboyneau lời khuyên việc ra đời 1 quân đoàn Thủy Quân Lục Chiến Việt Nam. Năm 1954, khi fan Pháp bước đầu rút khỏi Việt Nam, thì binh đoàn Thủy Quân Lục Chiến đã gồm 1 bộ chỉ huy, tứ đại đội con đường sông, một tiểu đoàn đổ bộ.<2>Hình thành và phát triểnQuân kỳ

Bộ chỉ huy đặt tại bộ Tổng tư vấn ở mặt đường Trần Hưng Đạo, dùng Gòn. Mon 6/1955, Bộ chỉ đạo dời về căn cứ Cửu Long, Thị Nghè, dùng Gòn.

Tháng 4/1956, cỗ Binh thủy quân cải danh thành Thuỷ Quân Lục Chiến, trực thuộc hải quân và để dưới quyền động của cục Tư lệnh Hải Quân. Cũng trong thời điểm này, đái đoàn 2 Trâu Điên khét tiếng được thành lập và hoạt động tại Rạch Dừa, sau đó chuyển về Cam Ranh, tiểu khu Khánh Hòa.

Năm 1957, tiểu đoàn 3 Sói đại dương được thành lập, tè đoàn được việt nam Cộng hòa ghi dấn tành tích sau trận Đông Hà trong mùa hè Đỏ Lửa 1972, với sự kiện 700 tay súng của đái đoàn đang tham gia cùng những đơn vị khác ngăn cản thành công xuất sắc đà tiến của QĐNDVN có xe tăng với pháo tầm xa yểm trợ suốt thời hạn trách nhiệm cho tới khi đái đoàn tất cả lệnh bàn giao vùng nhiệm vụ cho đơn vị bạn.

Cùng năm, Binh chủng Thủy Quân Lục Chiến được nâng cấp thành Liên đoàn Thủy Quân Lục Chiến việt nam Cộng hòa cùng với quân số 2.300 quân nhân bởi vì Thiếu tá Lê Nguyên Khang chỉ huy.

Năm 1961, đái đoàn 4 Kình Ngư được ra đời tại thị xóm Vũng Tàu với đặt hậu cứ nghỉ ngơi trong thị xã, lúc vừa bắt đầu thành lập, tiểu đoàn đã thuộc với thủy quân mở ngay lập tức chiến dịch truy tìm quét đái đoàn U Minh tại vùng rừng U Minh.

Từ năm 1960 cho đến khi chảy hàng vào khoảng thời gian 1975, xung quanh Tiểu đoàn 4 đóng ở Vũng Tàu, bộ Tư lệnh cùng vài đơn vị yểm trợ đóng ở Thị Nghè, tp sài thành thì cục bộ phần còn lại của Sư đoàn hầu như đóng ở địa thế căn cứ Sóng Thần, Rừng Cấm, quận Thủ Đức.

Năm 1962, để yểm trợ cho những tiểu đoàn Thủy Quân Lục Chiến, tè đoàn 1 Pháo Binh Lôi Hỏa được ra đời gồm 2 pháo đội 75mm với 1 pháo đội 105mm.

Lúc này Liên đoàn đã tất cả quân số là 3.300 quân gồm một Bộ lãnh đạo Liên đoàn, 4 đái đoàn tác chiến và 1 tè đoàn pháo binh cơ hữu thuộc với các đơn vị yểm trợ.

Năm 1963, tè đoàn 2 Trâu Điên đang đánh trận Đầm Dơi sinh sống tiểu quần thể An Xuyên. Cũng trong những năm này, toàn thể Liên đoàn đã mở 2 cuộc hành quân Sóng Tình Thương và Mật khu Đỗ Xá tuy nhiên không có xảy ra giao tranh.

Năm 1964, Liên đoàn thành lập Tiểu đoàn 5 Hắc Long. Đây cũng là năm bất minh của Thủy Quân Lục Chiến lúc Tiểu đoàn 4 Kình Ngư lọt được vào ổ phục kích của Trung đoàn 27 Bình Giã sinh sống vùng rừng cao su đặc Bình Giã thuộc tiểu quần thể Phước Tuy. Tuy Tiểu đoàn đã đánh thiệt hại nặng trung đoàn này nhưng chịu thiệt sợ cũng ko nhỏ, tè đoàn yêu quý vong hơn 60% quân số, tiểu trưởng đoàn lẫn tiểu đoàn phó đều tử trận.

Năm 1965, Liên đoàn Thủy Quân Lục Chiến được cải danh thành quân đoàn Thủy Quân Lục Chiến Việt Nam bao gồm 1 Bộ lãnh đạo Lữ đoàn, 5 tiểu đoàn tác chiến, 1 tè đoàn Pháo Binh, Yểm Trợ Thủy Bộ, Quân Y, Công Binh, Viễn Thám, giảng dạy mỗi nhiều loại 1 Đại đội. Bởi vì nhu cầu phương án tăng phái đi từng khu giải pháp nên Lữ đoàn chia thành 2 Chiến Đoàn A và B Thủy Quân Lục Chiến. Chiến Đoàn A hay còn được gọi là Chiến Đoàn An Dương Vương, Chiến Đoàn B hay nói một cách khác là Chiến Đoàn Bắc Bình Vương.

Cũng trong những năm này, quân đoàn Thủy Quân Lục Chiến chính thức tách bóc khỏi thủy quân và được để dưới quyền điều rượu cồn trực tiếp của cục Tổng tham mưu Quân Lực vn Cộng Hòa. Với Sư đoàn Nhẩy Dù việt nam và những Liên đoàn Biệt Động Quân, binh đoàn Thủy Quân Lục Chiến biến đổi lực lượng Tổng Trừ Bị chiến lược sát bên các đơn vị bạn.

Năm 1966, đái đoàn 2 Trâu Điên được tăng phái bên dưới quyền áp dụng của Sư đoàn 1 cỗ Binh vì chưng Đại tá Ngô quang quẻ Trưởng làm tư lệnh tự An Hòa (Huế) dịch rời ra Quảng Trị với bị phục kích trên Phong Điền, quá Thiên. Tuy nhiên, đái đoàn vẫn phản phục kích với tiêu diệt hoàn toàn Trung đoàn kẻ thù tại đây nhưng lại mất Trâu Điên Trưởng Lê Hằng Minh với 42 quân nhân khác tử trận, ngay gần 100 người bị thương trong những số đó có Trung úy Nguyễn Xuân Phúc.

Năm này cũng chính là năm tứ lệnh Thủy Quân Lục Chiến, thiếu tướng Lê Nguyên Khang được thăng cấp cho lên Trung tướng.

Thời kì năm 1966 – 1967, binh đoàn vinh dự mừng đón thêm 2 đái đoàn bắt đầu nữa là tiểu đoàn 6 Thần Ưng với Tiểu đoàn 7 Hùng Xám.

Năm 1968 là năm thành công xuất sắc của Thủy Quân Lục Chiến khi tất cả Tiểu đoàn Thủy Quân Lục Chiến mọi lập chiến công trong các cuộc hành quân giải hòa Biệt khu vực Thủ Đô – sài Gòn, Chiến Đoàn A Thủy Quân Lục Chiến hành quân giải hòa Huế trong dịp Tết Mậu Thân 1968.

Giữa năm 1968, lữ đoàn được cải danh thành Sư đoàn Thủy Quân Lục Chiến Việt Nam, Chiến Đoàn A với B được cải danh thành binh đoàn 147 và binh đoàn 258 Thủy Quân Lục Chiến. Các đơn vị yểm trợ như Quân Y, Truyền Tin, Công Binh, Viễn Thám, huấn luyện và đào tạo được tăng cấp thành đái đoàn.

Năm 1969, đái đoàn 8 Ó biển lớn và đái đoàn 9 Mãnh Hổ cùng rất Tiểu đoàn 2 Pháo Binh Thần Tiễn được thành lập. Quân số của Sư đoàn lúc này đạt mức 9.300 quân nhân.

Đầu năm 1970, tè đoàn 3 Pháo Binh Nỏ Thần và khám đa khoa Lê Hữu Sanh ở trong Tiểu đoàn Quân y được thành lập. Cùng lúc đó, quân đoàn 369 Thủy Quân Lục Chiến ra đời.

Cho đến khi nổ ra các cuộc hành binh tiến quý phái Cam Bốt của Quân Lực nước ta Cộng Hòa, Sư đoàn đã hoàn chỉnh gồm Bộ chỉ đạo Sư đoàn, 3 quân đoàn tác chiến và những đơn vị yểm trợ, tè đoàn Thiết sát Thủy-Bộ (xe thiết sát lưỡng cư), tè đoàn Huấn luyện, Khối bửa Sung, khám đa khoa Lê Hữu Sanh. Tổng quân số của toàn Sư đoàn là 16.000 quân nhân.

Năm 1971, Sư đoàn được trực thăng vận mang lại Khe Sanh tham gia Chiến dịch Lam sơn 719, những Lữ đoàn làm cho nút chận mang đến quân bạn là Sư đoàn Dù, Sư đoàn 1 bộ Binh, quân đoàn 1 Kỵ Binh với Liên đoàn 1 Biệt Động Quân rút lui. Binh đoàn 147 gồm những tiểu đoàn 2, 4, 7 Thủy Quân Lục Chiến chịu thiệt sợ nặng, mất rộng 70% quân số lúc Quân đội Nhân dân vn mở cuộc tiến công vào phòng đường của Lữ đoàn. Đây được coi là chiến dịch thua nặng nề duy nhất của Sư đoàn Thủy Quân Lục Chiến tính đến thời điểm đó.

Sau Chiến dịch Lam sơn 719, tiểu đoàn 9 được tăng phái mang đến Sư đoàn 1 bộ Binh giải hòa Động A Tây, thu hồi 100 thi thể quân bạn.

Cuối năm 1972 đầu năm mới 1973, Sư đoàn Thủy Quân Lục Chiến tham gia các cuộc hành quân “Sóng Thần” nhằm mục đích tái chiếm các vùng khác của thức giấc Quảng Trị, nhưng đều bị quân Giải phóng đánh lui. Đến thời điểm cuối tháng 1/1973, khi hiệp nghị Paris được ký, Sư đoàn đã và đang kiệt sức vị tổn thất thừa lớn.

Từ cuối năm 1973 đến giữa năm 1974, ra đời Biệt team Sóng Thần với quân số hơn 100 tay súng, tiếp nối giải tán và sát nhập vào đái đoàn 2 Trâu Điên.

Đầu năm 1975, Sư đoàn thành lập thêm lữ đoàn 468 Thủy Quân Lục Chiến vì chưng Đại tá Ngô quang Định – quân đoàn trưởng quân đoàn 258 làm bốn lệnh có 3 tiểu đoàn 14, 16, 18 Thủy Quân Lục Chiến và Tiểu đoàn 4 Pháo Binh. Lữ đoàn bắt đầu này tiếp nhận hậu cứ Sóng Thần với được tăng phái hành quân thanh tảo Long An, tiếp đến ra Vùng I gia nhập những cuộc hành quân tầm thường của Sư đoàn. Quân số từ bây giờ của Sư đoàn là 20.000 quân nhân. Là 1 trong 2 sư đoàn tất cả quân số tối đa trong tổng số các đại đơn vị chức năng thuộc Quân Lực vn Cộng Hòa (Sư đoàn sót lại là Sư đoàn Nhẩy Dù).

Tháng 3 năm 1975, Sư đoàn nhấn lệnh vứt tuyến bảo vệ phía phái nam sông Thạch Hãn rút về phòng thủ Đà Nẵng, nhưng vì mệnh lệnh lộn xộn và phối hợp không đồng bộ nên lữ đoàn 147 bao gồm 1 Chi đoàn Kỵ Binh, những Tiểu đoàn 3, 4, 5, 7 với Tiểu đoàn 1 Pháo Binh đang chờ tại cửa ngõ Thuận An (Huế) để tàu hải quân vào đón với quân số rộng 4.000 quân bị Quân đội nhân dân nước ta bao vây tấn công, chỉ tất cả hơn 200 sĩ quan liêu và chiến binh được tàu hải quân vào đón, số còn sót lại chống cự cho tới khi không còn đạn hoặc vứt vũ khí với tan rã, phần sót lại của binh đoàn bị bắt, Lữ đoàn thỏa thuận tan sản phẩm tại đây. Binh đoàn 369 Thủy Quân Lục Chiến gồm các Tiểu đoàn 2, 6, 9 và Tiểu đoàn 3 Pháo Binh đóng góp tại Đại Lộc, tiểu khu vực Quảng nam giới được lệnh rút về Đà Nẵng thì Trung tá Nguyễn Xuân Phúc, quân đoàn trưởng và quân đoàn phó mất tích hoàn toàn (đến ni vẫn không tìm thấy tin tức – được coi như như vẫn tử trận) khi sẽ điều động những đơn vị chiến đấu. Binh đoàn tự tháo chạy và tan hàng.

Khác với định mệnh của 2 lữ đoàn trên, quân đoàn 258 và binh đoàn 468 đã đóng tại đèo Hải Vân như ý được tàu hải quân vào đón phải còn hoàn hảo quân số rút về Vũng Tàu.

Sư đoàn Thuỷ Quân Lục Chiến là đơn vị Tổng Trừ Bị, cực kỳ lưu cồn và được xem là thiện chiến độc nhất trong quân đội việt nam Cộng Hòa. Sư đoàn được thành lập theo đà trở nên tân tiến của chiến tranh, đồng thời chia sẻ gánh nặng nề với các đơn vị bạn, Sư đoàn được đánh giá là 1 trong những đơn vị chiến đấu tốt nhất của Quân Lực việt nam Cộng Hòa, đánh giá này được đưa ra từ phía Đồng Minh, nhất là Thủy Quân Lục Chiến Hoa Kỳ. Tất cả các quân nhân trong Sư đoàn, trường đoản cú sĩ quan cho đến binh sĩ những là tình nguyện. Sư đoàn vẫn lập được không hề ít thành tích, phương diện trận nào cũng tham dự, từ bỏ rừng rậm tuyệt núi non hiểm trở mang đến duyên hải với đồng bởi sình lầy. Cùng với những các thành tích đạt được, Quân kỳ Sư đoàn được tặng ngay thưởng dây biểu chương mầu Tam Hợp.Các chiến trận tham giaChiến chiến hạ Đầm Dơi (An Xuyên)Các cuộc hành quân hóa giải tại tp sài thành và Huế trong đợt Tết Mậu Thân 1968Chiến dịch Lam sơn 719Trận tái chỉ chiếm Cổ thành Đinh Công Tráng Quảng TrịĐơn vị trực thuộc*Từ Bộ chỉ huy Tổng hành dinh đến Bộ lãnh đạo Pháo binh là các đơn vị yểm trợTT Đơn vị ghi chú TT Đơn vị Chú thích1Lữ đoàn 147Tiểu đoàn 1 tai quái ĐiểuTiểu đoàn 4 Kình NgưTiểu đoàn 7 Hùm Xám

11Tiểu đoànYểm trợ đổ bộPhân team 147Phân nhóm 258Phân nhóm 369Phân đội 468Phối nằm trong 4 Lữ đoàn2

Sau chuyển sang bộ binh. Năm 1969, đang là Đại tá phụ tá bốn lệnh quân đoàn II kiêm bốn lệnh Biệt khu 24 Kontum, tử vong tại chiến trường Benhet, được truy thăng chuẩn tướng.