Vườn đất nước Cát Tiên được thành lập và hoạt động dựa trên cơ sở sáp nhập khu rừng rậm cấm Nam mèo Tiên, khu Bảo tồn thiên nhiên Tây cat Tiên cùng Khu bảo đảm tê giác mèo Lộc, nằm trên địa phận của 3 thức giấc Bình Phước, Đồng Nai cùng Lâm Đồng. Diện tích khu vực trung trọng tâm của vườn cửa là 71.920 ha, trong đó, 39.627ha thuộc địa phận thức giấc Đồng Nai, 27.850ha nằm trong địa phận tỉnh Lâm Đồng và 4.443ha trực thuộc địa phận tỉnh Bình Phước.


*

Vườn nước nhà Cát Tiên là khu vực hiện bảo tồn được không ít loại động, thực đồ gia dụng quý hiếm;là vùng quan trọng để gia hạn hệ sinh thái rừng thường xuyên xanh lá rộng lớn - môi trường thiên nhiên sống duy nhất (hiện còn) của loài kia giác một sừng ở Việt Nam, khu vực Đông Dương cũng như trên nỗ lực giới. Độ che phủ của rừng tự nhiên trong quanh vùng này lên tới mức 80%, cùng với hệ sinh thái xanh đa dạng: rừng thường xanh ẩm, đồng cỏ với ngập nước. Địa hình tự nhiên xen kẽ những bàu, đầm, suối, cộng với trên 90km sông Đồng Nai đã hình thành cảnh quan đặc trưng cho vườn cát Tiên, với đầy đủ ghềnh, thác, các khu đất ngập nước và chào bán ngập nước,...Những vết tích về địa chất, địa mạo bằng chứng cho thừa trình đổi khác của vạn vật thiên nhiên ở khu vực này hàng triệu năm trước.Hiện nay, Vườn đất nước Cát Tiên là trong số những khu dự trữ sinh quyển cầm giớiở Việt Nam, đã có UNESCO ghi danh.Theo số liệu thống kế, vào Vườn đất nước Cát tiên tất cả 1.610 loài thực thứ và1.568 loài cồn vật.Trong đó, 31 loại thực vật với 84 loài rượu cồn vật mang tên trong Sách Đỏ Việt Nam,50 chủng loại chim được ưu tiên đảm bảo ở mức độ trái đất và được ghi vào Sách Đỏ IUCN, 2008). Đặc biệt, gồm 3 loài và phân chủng loại thuộc đặc hữu của vn đang đứng trước nguy cơ tiềm ẩn bị bại vong làchà vá chân đen, tê giác một sừng nước ta và hoẵng nam Bộ.

Phần lớn diện tích của mèo Tiênnằm vào vùng địa hình nối tiếp từ cao nguyên trung bộ Nam Trung bộ đến đồng bởi Nam Bộ, bao gồm các đẳng cấp địa hình đặc thù của phần cuối dãy Trường sơn cùng địa hình vùng Đông nam Bộ. Vườn tất cả hệ sinh thái đất ngập nước nội địa ven sông, một một số loại đất ngập nước rất độc đáo và khác biệt của nước ta và cố giới; bao quanh đất ngập nước là rừng tự nhiên, bao gồm sông, suối, thác, ghềnh, thung lũng, bàu, đầm lầy và những vùng phân phối ngập nước...Vườn tổ quốc Cát Tiên đã được xếp hạng di tích non sông năm 1997. Trong khu vực Cát Tiên có khá nhiều địa điểm cảnh sắc đẹp, như thác Trời, thác Bến Cự, thác Dựng,thác Mỏ vẹt, thác Nơkrót- Nơkrót...Một trong các những hệ sinh thái trông rất nổi bật ở đây là hệ thống sông và những bàu.Sông Đồng Nai, có diện tích s lưu vực là 40.800 km2; đoạn tung qua Vườn non sông Cát Tiên dài khoảng tầm 90km. Suối Đắc Lua dài khoảng tầm 20 km, gom nước từ các bàu ra sông. Bàu Sấu là bàu mập nhất, có diện tích s mặt là 92,63 ha. Trong bàu có khoảng 100 cá thể cá Sấu Xiêm. Quanh vùng này cũng là khu vực sinh sống của con cá lăng nổi tiếng. Bàu Cá là vũng nước tự nhiên, có diện tích s mặt nước 74,3 ha. Bàu 6 bình có diện tích s 23,92 ha. Xung quanh bàu được phủ bọc bởi nhiều cây gỗ lớn... Trong quanh vùng Cát Tiên còn tồn tại diện tíchđồng cỏ hơi rộng, nơi bảo tồn những loài thú lớn quý và hiếm (bò tót, hoẵng), được bảo đảm an toàn tốt, phần lớn không có tác động của con người.

Về hệ thực thứ của khu vực Cát Tiên: trông rất nổi bật là rừng hay xanh lá rộng, với diện tích s 17.819 ha, chỗ có các loài thực vật đa số thuộc chúng ta dầu, như dầu rái, dầu lông,... Cẩm lai Bà Rịa, cẩm lai,,giáng hương,... Và các loài gỗ lớn...; rừng thường xanh nửa rụng lá có diện tích s 5.097 ha, có những giống cây gỗ rụng lá vào mùa khô, như bởi lăng ổi,râm,…, những loài cây gỗ to rụng lá với hồi lại vào mùa mưa; rừng cây gỗ xen tre nứa có diện tích s 14.361 ha...; rừng tre nứa thuần các loại có diện tích 29.805 ha, được hiện ra dưới tác động ảnh hưởng của con người, với các loài tre Lồ Ô, mum, tre gai (la ngà); thảm thực thiết bị ngập nước và phân phối ngập nước có diện tích 3.516 ha, phân bố hầu hết ở vùng trung tâm khoanh vùng Nam cat Tiên.

Các vết tích khảo cổ học mang lại thấy, trong quanh vùng này đã từng tồn tại một nền văn hóa truyền thống cổ.Trong kế hoạch sử, khoanh vùng Cát Tiên cùng vùng phụ cận là không gian cư trú của tương đối nhiều dân tộc thiểu số: Mạ, Chơro, S’Tiêng, Mnông, Tày, Nùng, H'mông, Dao, Hoa, Mường, Ê đê,… những dân tộc này hiện nay còn bảo lưu những sinh hoạt văn hóa, tín ngưỡng, liên hoan tiệc tùng đặc sắc, như lễ hiến tế trâu của fan S’Tiêng với Mạ, tiệc tùng, lễ hội Sayangva (Mừng lúa mới) của dân tộc Chơro, lễ mừng lúa mới của dân tộc S’Tiêng với Mnông... Và nhiều phong tục, tập quán, nghề thủ công bằng tay cần được nghiên cứu, bảo tồn.

Các công ty khảo cổ cũng đã phát hiện được 12 di chỉ khảo cổ học tập dạng đụn (vốn là phế tích đa số đền, tháp) trong khu vực Cát Tiên, cùng nhiều hiện vật, phế tích kiến trúc khác. Tại di tích Gò 1,nằm trên “Đồi Khỉ” (cao khoảng tầm 50m) sẽ phát hiện nay được phế truất tích phong cách xây dựng bằng gạch, có tháp thờ, tiền sảnh và phong cách xây dựng ở phía hai bên đường phía trước...Trong khu vực này cũng đã tìm kiếm được một tượng Ganesa, gạch, đá,ngẫu tượng Linga - Yoni, Linga bé dại bằng thạch anh để lên Yoni bởi đồng, nhị Linga bởi cuội sông cùng với Yoni bằng gạch, Linga nhỏ tuổi bằng vàng,...

Từ khía cạnh bảo tồn di sản vạn vật thiên nhiên và di tích văn hóa, có thể nhận thấy, vườn non sông Cát Tiên bao hàm những mặt quý giá cơ phiên bản sau:

- VườnQuốc gia mèo Tiênlà một quanh vùng cảnh quan đẹp, còn duy trì được hệ sinh thái xanh ngập nước nhiệt đới, bao gồm hệ động, thực đồ gia dụng phong phú, với lịch sử địa chất hàng nghìn triệu năm. Phương diện khác, tính phong phú và đa dạng sinh học tập của Vườn nước nhà Cát Tiên sẽ được nước ngoài công thừa nhận và xác minh (Khu Dự trữ sinh quyển trái đất - năm 2001; khu vực hệ khu đất ngập nước bàu Sấu được đề tên vào list Ramsar năm 2005). Đây đó là cơ sở cho việc bảo tồn thiên nhiên và khai quật các giá chỉ trị phong cảnh để cách tân và phát triển du lịch, ship hàng cho việc phát triển kinh tế tài chính - làng mạc hội của các địa phương.

- Trong khu vực Vườn giang sơn Cát tiên với vùng phụ cận đang phát hiện được nhiều di chỉ, di tích khảo cổ, cùng với niên đại hơi sớm, trải dài những thế kỷ. Từ tác dụng nghiên cứu vãn khảo cổ học, bước đầu rất có thể khẳng định: trong khu vực này không nhiều nhất đã từng có lần tồn tại một nền văn hóa truyền thống hưng thịnh từ rứa kỷ máy II đến nạm kỷ sản phẩm công nghệ VII sau CN. Và, bộ ngẫu tượng Linga cùng Yoni khai quật ở di khỉ khảo cổ mèo Tiên (Lâm Đồng) được xem là có form size lớn nhất ở nước ta hiện nay. Phương diện khác, trong lịch sử, khu vực Cát Tiên cũng chính là địa bànsinh sống của tương đối nhiều tộc người phiên bản địa, với truyền thống lịch sử văn hóa đa dạng, quánh trưng... Trong thời kỳ kháng Pháp, Mỹ, nơi đây cũng từng là căn cứ địa, chiến khu khôn cùng quan trọng.

- ko kể ra, khu vực Cát Tiên còn là địa bàn luôn lôi kéo các đơn vị nghiên cứu, mày mò những bí hiểm về nhân loại thiên nhiên và hệ sinh thái, là trường học thực tế quan trọng trong việc nghiên cứu về hệ động, thực vật, địa chất, địa mạo mang lại học sinh, sinh viên, những nhà nghiên cứu của vn và núm giới.